9 września – światowy dzień FAS

Jaka dawka alkoholu w ciąży jest bezpieczna dla dziecka? ŻADNA. Trzeba to raz na zawsze mocno powiedzieć. I nie ma wyjątków. KAŻDA ilość alkoholu może zaszkodzić dziecku w czasie ciąży. Nawet przysłowiowe „jedno piwo”.

Co to jest FAS

FAS jest skrótem od angielskiej nazwy Fetal Alcohol Syndrome. W tłumaczeniu na język polski oznacza: Płodowy Zespół Alkoholowy. Dotyka on dzieci, które w etapie życia płodowego zostały wystawione na działanie alkoholu. Nie ma bezpiecznej dawki, która byłaby odpowiednia dla kobiet w ciąży. Alkohol  to jedyny sposób w jaki można sprawić, aby dziecko miało syndrom FAS. Nie bierze się on znikąd.

Objawy FAS

W Płodowym Zespole Alkoholowym występuje szerokie spectrum objawów, które utrzymują się przez całe życia dziecka. Niestety jest to znamię na całe życie. Objawy wymienione poniżej mogą występować w różnym nasileniu – część z nich może nie występować:

  • Zniekształcony wygląd – dzieci z FAS mają mniejszy obwód głowy niż rówieśnicy. Związane jest to prawdopodobnie z przyhamowanym rozwojem mózgu podczas ciąży. Ponadto mogą wystąpić w obrębie twarzy: gładka rynienka podnosowa, krótkie powieki (szpary powiekowe), fałdy skórne zakrywające kąciki oczu od wewnątrz, krótki, zadarty nos z szerokim grzebieniem. Dodatkowo może się pojawić między innymi: spłaszczenie środkowej części twarzy, cienka warga górna, mała szczęka, małe oczy, zez. Widoczne cechy FAS „łagodnieją” wraz z wiekiem;
  • Wady serca,
  • Niepełnosprawność intelektualna/ opóźnienia rozwojowe – dzieci z FAS odstają od rówieśników poziomem intelektualnym;
  • Problemy związane z nadpobudliwością,
  • Nadwrażliwość na dźwięki,
  • Zaburzenia funkcjonowania mózgu m.in. w obszarze połączeń między półkulami, w obrębie ciała modzelowatego,
  • Zaburzenia motoryki małej.

Jak widzimy, zaburzenia związane z FAS dotykają dziecko od wczesnych etapów życia. Aby zminimalizować oddziaływanie syndromu na jego życie, trzeba stworzyć mu bezpieczne miejsce do funkcjonowania, wesprzeć terapią edukacyjną i behawiorystyczną itp. Trzeba tez poznać specyfikę FAS, aby pomóc dziecku w trudnościach emocjonalnych, społecznych (z powodu wyglądu może być odrzucone przez rówieśników) i edukacyjnych.